रामलीला मैदानात क्रांतीचा रंग! गांधींचे अश्रू, मोगॅम्बोचा मुखवटा आणि झारखंडची रणभेरी; वाचा ग्राऊंड रिपोर्ट!

गांधीवादी की गोडसेवादी? पीलीभीतच्या गांधींचा रक्ताचे अश्रू ढाळत पंतप्रधान मोदींना थेट सवाल!

नवी दिल्ली (खास प्रतिनिधी) – राजधानी दिल्लीतील ऐतिहासिक रामलीला मैदानावर पुन्हा एकदा लोकशाहीच्या रक्षणासाठी आणि देशातील मतचोरीविरोधात जनआक्रोशाचा विराट महासंग्राम पाहायला मिळाला. मैदानावर पडलेला पाऊस, पसरलेला कीचड आणि साचलेले पाणी अशा अत्यंत प्रतिकूल परिस्थितीतही देशभराच्या कानाकोपऱ्यातून हजारो नागरिक, महिला, तरुण आणि विविध सामाजिक-राजकीय संघटनांचे कार्यकर्ते रामलीला मैदानात दाखल झाले होते. डिजिटल माध्यम द रेड माईक च्या ग्राऊंड रिपोर्टमध्ये सौरभ शुक्ला यांनी रामलीला मैदानावरील या आंदोलनाचे विविध अनोखे, राजकीय आणि सांस्कृतिक रंग थेट प्रत्यक्षदर्शींच्या माध्यमातून मांडले आहेत. या आंदोलनात केवळ राजकीय भाषणेच नव्हती, तर कला, नाट्य, पारंपरिक आदिवासी नृत्य, मिमिक्री आणि प्रतीकात्मक आंदोलनांच्या माध्यमातून केंद्र सरकारविरोधात जोरदार एल्गार पुकारण्यात आला.

गांधींचा अश्रूपूर्ण अवतार आणि गोडसेवादी मुर्दाबादचे नारे

रामलीला मैदानातील अथांग गर्दीत उत्तर प्रदेशातील पीलीभीत येथून आलेल्या एका आंदोलकाने सर्वांचे लक्ष वेधून घेतले. त्यांनी अंगाला माती फासून, हातात काठी, डोळ्यांवर चश्मा लावून राष्ट्रपिता महात्मा गांधींचा हुबेहूब वेष धारण केला होता. विशेष म्हणजे, त्यांच्या डोळ्यांतून रक्ताचे अश्रू वाहत असल्याचे प्रतीकात्मकरीत्या दाखवण्यात आले होते. त्यांच्या हातात गांधीजींच्या विचारांवर आधारित एक पुस्तक होते आणि त्यांच्या पाठीमागे उभे असलेले सहकारी गोडसेवादी मुर्दाबाद, गांधीवादी जिंदाबादच्या पाट्या घेऊन घोषणा देत होते. या गांधीवादी आंदोलकाने आपल्या भावना व्यक्त करताना सांगितले की, आज देशात लोकशाहीची उघडपणे हत्या होत आहे. गेल्या १४ वर्षांपासून गोडसेवादी आणि आरएसएस-भाजपच्या विचारसरणीच्या लोकांनी देशात नफरत, जातीयता आणि धर्माचे राजकारण पसरवून अघोषित आणीबाणीसारखी परिस्थिती निर्माण केली आहे. पूर्वी इंग्रजांच्या राजवटीतही लोक इतके भयभीत नव्हते, जितके आज आहेत. देशातील तरुण, शेतकरी आणि सामान्य नागरिकांचे प्रश्न बाजूला सारून जातीय विष कालवले जात आहे. हा नफरतीचा माहोल संपवून लोकशाही आणि राज्यघटना वाचवण्यासाठीच आम्ही अहिंसेच्या मार्गाने गांधी बनून येथे आलो आहोत.

मोगॅम्बोचे मुखवटे आणि निवडणूक आयोगावर थेट हल्लाबोल

या आंदोलनात राजकीय व्यंग आणि उपहासाचाही मोठा वापर करण्यात आला. काँग्रेसच्या कार्यकर्त्यांनी हातात काठ्या घेऊन बॉलिवूडच्या मिस्टर इंडिया चित्रपटातील प्रसिद्ध मोगॅम्बो पात्राचे (अमरीश पुरी) मुखवटे घालून पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांचे प्रतीकात्मक रूप साकारले होते. तर दुसऱ्या एका कार्यकर्त्याने मुख्य निवडणूक आयुक्त ज्ञानेश कुमार यांचा मुखवटा परिधान केला होता. आंदोलकांनी आरोप केला की, देशात निष्पक्ष निवडणुका राहिलेल्या नाहीत. ईव्हीएम (EVM) आणि निवडणूक यंत्रणेचा वापर करून मोठ्या प्रमाणावर मतचोरी (Vote Theft) केली जात आहे. उत्तर प्रदेशात नुकत्याच झालेल्या एका प्रकरणात १३,५०० मतांची चोरी उघडकीस आली असून दोन एसडीएम (SDM) आणि एका संगणक चालकावर एफआयआर (FIR) दाखल झाली आहे. पंतप्रधान मोदी आणि गृहमंत्री अमित शाह यांच्या छत्रछायेखालीच ही लोकशाहीची हत्या सुरू असल्याचा थेट आरोप आंदोलकांनी केला.

झारखंडची रणभेरी आणि आदिवासी पारंपरिक नृत्य

रामलीला मैदानावरील आंदोलनाचे सर्वात आकर्षक आणि सांस्कृतिक अंग म्हणजे झारखंडमधून आलेले शेकडो आदिवासी बंधू-भगिनी. आपल्या हक्काच्या मतांचे नाव मतदार यादीतून कापल्याचा राग व्यक्त करण्यासाठी हे आदिवासी बांधव पारंपरिक पोशाखात मैदानात उतरले होते. डोक्यावर कलश घेऊन आदिवासी महिला ढोलाच्या तालावर आणि पारंपरिक वाद्यांच्या गजरात नृत्य करत होत्या. आंदोलनस्थळी झारखंडची पारंपरिक रणभेरी (युद्धाच्या वेळी वाजवले जाणारे वाद्य) मोठ्या आवाजात वाजवून भाजप सरकारविरोधात रणशिंग फुंकण्यात आले. बंधू तिर्की आणि शिल्पी नेहा तिर्की यांच्या मार्गदर्शनाखाली झारखंडमधील स्थानिक आणि मूलनिवासी गरिबांची नावे मतदारांच्या यादीतून वगळण्यात आल्याचा आरोप या आंदोलकांनी केला. आम्ही या देशाचे मूलनिवासी आहोत, पण आमचे मतदानाचे हक्क हिरावून घेतले जात आहेत, अशी व्यथा त्यांनी मांडली. विशेष म्हणजे, कर्नाटकातील काँग्रेस कार्यकर्तेही या आदिवासी नृत्यात सामील होऊन मोदी हटाओ, देश बचाओच्या घोषणा देत ठेका धरताना दिसले, ज्यामुळे उत्तर आणि दक्षिण भारताच्या एकतेचे अनोखे दृश्य रामलीला मैदानात पाहायला मिळाले.

कंगना रणौतच्या शैलीत घणाघाती कटाक्ष

बिहारच्या पाटणा येथून आलेल्या शैली विनोद (@shailyvinod) या इन्स्टाग्राम कंटेंट क्रिएटरने अभिनेत्री आणि भाजप खासदार कंगना रणौत यांच्या आवाजाची आणि शैलीची हुबेहूब मिमिक्री करून उपस्थितांची दाद मिळवली. कंगनाच्या ढंगात बोलताना ती म्हणाली, बघा हे विरोधी पक्षाचे लोक रामलीला मैदानात चिखल असतानाही जमा झाले आहेत… पण आमची कमळू पार्टी यांना ओळखत नाही. या विरोधकांना आणि काँग्रेसवाल्यांना पैलेट गनने आणि खिळ्यांच्या लाठ्यांनी मारून मारून यांची पाठी निळी करून टाकू! या रामलीला मैदानात! तिच्या या व्यंग्यात्मक मिमिक्रीने आंदोलनातील वातावरण अधिकच रंगतदार केले. शैली विनोद यांनी बिहारमधील एसआयआर (SIR) आणि मतदार याद्यांमधून गरिबांची नावे वगळून स्थापन झालेले सरकार हे फर्जी असल्याचा घणाघाती आरोप केला.

सामान्य नागरिकांचा संताप: पेपर लीक, चंदा चोरी अन् पोलिसांची बर्बरता

या रॅलीत केवळ राजकीय नेतेच नव्हते, तर अनेक सामान्य नागरिक, महिला आणि तरुण स्वतःच्या खर्चाने उपस्थित होते. ग्रेटर नोएडा येथून आलेल्या गीता त्रिपाठी आणि त्यांचे मुलगी-वकील अयान त्रिपाठी यांनी देशातील सद्यपरिस्थितीवर ताशेरे ओढले. युवा वकील अयान यांनी सांगितले की, देशातील तरुणांच्या भविष्याशी खेळणाऱ्या पेपर लीक प्रकरणापासून या सरकारची चोरी सुरू झाली. त्यानंतर त्यांनी मतचोरी केली आणि यूपीमध्ये चंदा चोरी (इलेक्टोरल बाँड्स) केली. लोकांचा भीतीचा पडदा आता फाटला आहे. चार व्यापाऱ्यांचे व्हिडिओ दाखवून जनता मूर्ख बनणार नाही. अयान यांच्या आई गीता त्रिपाठी यांनी आधीच्या आंदोलनातील पोलिसांच्या अमानुष वागणुकीचा अनुभव सांगताना डोळ्यात अश्रू आणले. त्या म्हणाल्या, पोलीस कर्मचाऱ्यांच्या छातीवर नेमप्लेट नव्हती. त्यांनी महिलांवर आणि लहान मुलांसारख्या तरुणांवर पैलेट गनचा आणि लाठ्यांचा ज्या अमानुष पद्धतीने वापर केला, ते पाहून आई म्हणून माझे डोळे पाणावले. ही जनता दमनशाही सहन करणार नाही. सत्तापालट (Regime Change) हा या देशात नेहमी मतदानाच्या माध्यमातूनच होईल आणि तो आमचा घटनात्मक अधिकार आहे.

महाराष्ट्रातील क्रांती आणि १३ कोटी मतांची चोरी

ऑल इंडिया महिला काँग्रेसच्या राष्ट्रीय सचिव अर्चना भोसले (वर्धा, महाराष्ट्र) यांनी महाराष्ट्रातील राजकीय परिस्थितीवर भाष्य केले. गांधी आणि विनोबा भावे यांच्या भूमीतून आलेल्या अर्चना भोसले यांनी सांगितले की, महाराष्ट्रात देवेंद्र फडणवीस यांच्या नेतृत्वाखाली गुंडगिरी आणि मतचोरीचे राज्य सुरू आहे. राहुल गांधी यांनी पुराव्यानिशी दाखवून दिले आहे की देशभरात १३ कोटी लोकांची नावे मतदार यादीतून बेकायदेशीरपणे कापली गेली आहेत. दिल्लीतील सर्व हॉटेल्स हाऊसफुल्ल आहेत, लोकांना राहायला जागा नाही, पण तरीही लोक स्वतःच्या जिद्दीने आणि ताकदीने येथे आपले मत वाचवण्यासाठी आले आहेत.

ईव्हीएम हटाओ आणि लोकशाही वाचवाचा नारा

बिहार, उत्तर प्रदेश (मुरादाबाद, कुंदरकी), कर्नाटक आणि महाराष्ट्रातून आलेल्या आंदोलकांनी स्पष्ट केले की, देशातील जनता आता या सरकारला घाबरणार नाही. उत्तर प्रदेशातील आगामी निवडणुकीत इंडिया आघाडी आणि समाजवादी पक्ष विजय मिळवेल, असा विश्वासही आंदोलकांनी व्यक्त केला. बिहारमधील फर्जी सरकार आणि निवडणूक आयोगाच्या पारदर्शकतेवर प्रश्न उपस्थित करत आंदोलकांनी ईव्हीएमऐवजी पारदर्शक निवडणुकांची मागणी केली.

निष्कर्ष

द रेड माईकच्या या ग्राऊंड रिपोर्टवरून स्पष्ट होते की, दिल्लीचे रामलीला मैदान हे केवळ एका राजकीय सभेचे ठिकाण राहिले नव्हते, तर ते लोकशाही वाचवण्यासाठी देशभरातून आलेल्या जनतेच्या आक्रोशाचे केंद्र बनले होते. गांधीवादी अहिंसा, आदिवासींची सांस्कृतिक रणभेरी आणि तरुणांचा थेट सवाल या सर्वांनी मिळून सत्ताधाऱ्यांना एक स्पष्ट संदेश दिला आहे की, जनता आपल्या मताधिकार आणि लोकशाहीच्या रक्षणासाठी मैदानात उतरण्यास तयार आहे.

Kanthak Suryatal