दिल्ली दरबाराचे धाबे दणाणले: जंतर-मंतरवरील जेंजीचा एल्गार आणि हुकूमशाहीचे नवे रूप! भारत हा जगातील सर्वात मोठा लोकशाही देश असल्याचा दावा अभिमानाने केला जातो. परंतु १० ऑक्टोबर २०२६ रोजी देशाची राजधानी दिल्ली ज्या प्रकारे पोलीस आणि निमलष्करी दलांच्या छायखाली वेढली गेली होती, त्याने प्रस्थापित राजकीय व्यवस्थेचा बुरखा टरकावून फेकला आहे. रस्त्यांवर मारलेल्या खिळ्यांच्या तटबंदी, जागोजागी उभारलेले डिटेंशन सेंटर्स आणि सीआरपीएफ, बीएसएफ, रॅपिड ॲक्शन फोर्स व रेल्वे पोलिसांच्या तैनात ५,००० हून अधिक तुकड्या हे चित्र एखाद्या लोकशाही देशाचे नसून फौजी हुकूमशाहीचे दर्शन घडवणारे होते. देशाच्या सत्तेवर बसलेल्या दिल्ली दरबाराने हे गृहीत धरले आहे की, सुरक्षेच्या आणि दहशतीच्या बळावर नागरिकांचे आवाज दाबले जाऊ शकतात. परंतु, अवघ्या चार ते सहा महिन्यांच्या काळात जंतर-मंतरवरून पेटलेली ही ठिणगी आज संपूर्ण देशाच्या गळ्यातील तावीज बनली आहे. विमानातील अटक आणि हार का पहिला मेडल ६ जून २०२६ रोजी बोस्टनहून दिल्लीत पाऊल ठेवणारे अभिजित दीपके असोत किंवा मुंबईहून १० ऑक्टोबर रोजी दिल्लीत उतरलेले कॉकरोच जनता पार्टीचे तीन प्रमुख नेते असोत; दिल्ली पोलिसांच्या गृह मंत्रालयाच्या सूचनेनुसार झालेल्या कारवायांनी सत्तेची भीती स्पष्ट केली आहे. ६ जूनला विमानतळावर केवळ एका कागदावर स्वाक्षरी घेऊन सोडणाऱ्या दिल्ली पोलिसांनी, १० ऑक्टोबरला मात्र मुंबईहून आलेले विमान धावपट्टीवर उतरताच विमानाच्या आत घुसून या तिन्ही नेत्यांना ताब्यात घेतले. महिला पोलिसांचा आडोसा घेऊन ज्या पद्धतीने ही अटक करण्यात आली, त्यावर इंदिरा गांधींनीही कधी असे केले नव्हते, ही निव्वळ हुकूमशाही आहे! असा संतप्त आक्रोश नेत्यांनी केला आणि विमानातच भारत माता की जय व इंकलाब जिंदाबाद च्या घोषणा घुमल्या. दिल्ली पोलीस आणि प्रशासनाने या अटकेनंतर जल्लोष साजरा केला असेल, परंतु हा जल्लोष नसून प्रस्थापित सत्तेच्या गळ्यात पडलेले पराभवाचे पहिले पदक आहे. कारण ज्या चेहऱ्यांना तुम्ही पकडले, ते केवळ प्रतिनिधी होते; पण रस्त्यावर उतरलेला जनसमुदाय हा कोणत्याही एका चेहऱ्यावर अवलंबून नसलेला फेसालेस जनआक्रोश आहे. कॉकरोच ते जनक्रांती: तरुणाईचा ऐतिहासिक स्फोट या आंदोलनाची पार्श्वभूमी अत्यंत रंजक आणि तितकीच स्फोटक आहे. सर्वोच्च न्यायालयाच्या सरन्यायाधीशांनी एका प्रकरणात नागरिकांना कॉकरोच संबोधले आणि त्याच अपमानास्पद शब्दाचे रूपांतर एका अभूतपूर्व राजकीय चळवळीत झाले. कॉकरोच जनता पार्टीची स्थापना झाली आणि अवघ्या २४ तासांत इन्स्टाग्रामवर २५ लाखांहून अधिक तरुण या चळवळीशी जोडले गेले. ६ जून रोजी जंतर-मंतरवर केवळ ५,००० लोक एकत्र आले होते. २० जुलैपर्यंत ही संख्या वाढली आणि १० ऑक्टोबरला थेट २० ते २५ हजार तरुण दिल्लीच्या रस्त्यांवर उतरले. वरवर पाहता ही संख्या हजारोची दिसत असली, तरी यामागे २० ते २५ कोटी जनतेची आणि तरुणाईची भावना जोडलेली आहे. आज देशातील राजकारण हे ५० ते ७५ वयोगटातील वृद्ध प्रस्थापित नेत्यांच्या हातात आहे, तर रस्त्यावर उतरून संघर्ष करणारी ही जजजी पिढी १८ ते ३० वयोगटातील आहे. हे तरुण स्पष्ट सांगत आहेत. आम्ही झोळी घेऊन आलो आहोत आणि रिकाम्या हाताने परत जाणार नाही!. ही तीच पिढी आहे जी लाला लाजपतराय यांच्यावरील लाठी हल्ल्यानंतर उभी राहिली होती, त्यातून भगतसिंघा सारखे क्रांतिकारक घडले. इजिप्तच्या तहरीर चौकात एका हाकेवर हुस्नी मुबारक यांची ३० वर्षांची सत्ता उलथवून टाकणाऱ्या अरब स्प्रिंगची आठवण आज दिल्लीच्या रस्त्यांवर येत आहे. खोकली व्यवस्था, कॉर्पोरेट कब्जा आणि ढासळती अर्थव्यवस्था दिल्ली दरबाराला आज ज्या तरुणाईचा सामना करावा लागत आहे, ती पिढी आंधळी किंवा अज्ञानी नाही. ही पिढी आयआयटी, हावर्ड आणि बोस्टन मधून शिकलेली, तंत्रज्ञान आणि कृत्रिम बुद्धिमत्तेचे जग पाहिलेली सुशिक्षित पिढी आहे. देशातील प्रत्येक क्षेत्र कसे खोकले झाले आहे, हे या तरुणांनी जवळून पाहिले आहे. संस्थांचा विनाश आणि भ्रष्टाचार: न्यायव्यवस्था, मानवाधिकार संघटना, प्रसारमाध्यमे आणि सनदी अधिकारी वर्ग या सर्वांना सत्तेने आपल्या तालावर नाचवले आहे. निवडणूक आयोगाने मतदार याद्यांमधून थेट नागरिकांची नावे गायब करून लोकशाहीची धज्जी उडवली आहे. जीएसटी आणि अधिकारीशाहीची वसुली: व्यापारी वर्गाकडून १० ते १५ टक्के लाच मागितली जात असून १ टक्का निश्चित हप्ता ठरलेला आहे; अगदी जीएसटी रिफंड मिळवण्यासाठीही लाच द्यावी लागत आहे. देशाची कॉर्पोरेट विक्री: भारतीय रेल्वे असो, बंदरे असोत, विमानतळ असोत, पॉवर सेक्टर असो किंवा किरकोळ शेती आणि स्थलांतरित मजूर असोत. देशातील संपूर्ण अर्थव्यवस्था आणि संसाधने चंद मोजक्या कॉर्पोरेट मित्रांच्या हाती सोपवली गेली आहेत. ब्रेन ड्रेन आणि बेरोजगारी: गेल्या १० वर्षांत देशातील तब्बल ८० लाख उद्योगपती व श्रीमंत नागरिकांनी देश सोडून पलायन केले आहे. भारताचे ज्ञान आणि भांडवल बाहेर जात आहे, आणि देश चीनचे स्वस्त सामान, इंडोनेशियाचा कोळसा, युक्रेनचा गहू आणि अमेरिकेची कृषी उत्पादने आयात करण्यावर निर्भर झाला आहे. ५ ट्रिलियन डॉलर अर्थव्यवस्था आणि विकसित भारताचे फुगे हवेत सोडणाऱ्या सरकारला या तरुणांनी खडसावून विचारले आहे की, तुम्ही ज्याच्यावर राज्य करणार आहात ते नागरिकच जर सुरक्षित व रोजगारक्षम नसतील, तर या चमकधमक विकासगप्पांचा उपयोग काय? संसद की रस्ता? आणि दिल्ली दरबाराची घबराट जंतर-मंतरवरील आंदोलनामुळे कनॉट प्लेस सह दिल्लीची संपूर्ण बाजारपेठ ठप्प झाली होती, ज्यामुळे एकाच दिवसात हजारो कोटींचे आर्थिक नुकसान झाले. या जनक्षोभाने हादरलेल्या सत्ताधारी पक्षाचे नेते रवीशंकर प्रसाद मीडियासमोर येऊन विधान करतात की, देश संसदेने चालेल, रस्त्यावरून नाही!. तर दुसरीकडे संसदेत उभे राहून एक अकेला सब पर भारी च्या वल्गना करणाऱ्या पंतप्रधानांना संसदेच्या शेवटच्या सत्रात तरुणांच्या प्रश्नांना तोंड देण्याची हिंमत झाली नव्हती. दिल्ली दरबार इतर राजकीय पक्षांना आणि नेत्यांना घाबरवू शकतो, कारण त्यांच्याविरुद्ध भ्रष्टाचाराच्या फाईली तयार असतात आणि त्यांना ब्लॅकमेल केले जाऊ शकते. परंतु, रस्त्यावर उतरलेल्या सामान्य नागरिकाची कोणती फाईल तुमच्याकडे आहे? तुम्ही ज्यांचे नाव मतदार यादीतून कापले आहे, ज्यांच्याकडून रोजगार हिरावला आहे, अशा नागरिकांना तुम्ही कशाची भीती दाखवणार? तरुणांना छत्रपती शिवाजी स्टेडियमवर किंवा छत्रसाल स्टेडियमवर नेऊन पाण्याशिवाय डांबून ठेवले, पोलिसांच्या लाठ्या मारल्या, तरीही हे तरुण मागे हटायला तयार नाहीत. १० ऑक्टोबरला सुरू झालेला हा लढा ११ ऑक्टोबर, १२ नोव्हेंबर किंवा १२ डिसेंबरला संपणारा नाही. ही लढाऊ तरुणाई दररोज नव्या ताकदीने दिल्लीच्या वेशीवर उभी ठाकणार आहे. निष्कर्ष: ही आंदोलनाची सुरुवात नाही, तर अंताची सुरुवात आहे! दिल्ली दरबारातील राज्यकर्त्यांनी हे समजून घेतले पाहिजे की, विमानातील अटका, रस्त्यावरील अश्रूधूर आणि निमलष्करी दलांचा पहारा देऊन तुम्ही काही काळ शांतता प्रस्थापित करू शकाल; परंतु लोकांच्या मनात पेटलेला असंतोषाचा वणवा विझवू शकणार नाही. पारंपारिक राजकीय पक्षांचे आणि नेत्यांचे खेळ संपले आहेत. आज देशातील युवा, शेतकरी आणि सामान्य नागरिक स्वतःचे नेते बनले आहेत. हा लढा केवळ सत्ता बदलाचा नाही, तर पूर्ण सडलेली व्यवस्था बदलण्याचा आहे. दिल्ली दरबारात धोक्याची घंटा वाजली आहे. आज १० ऑक्टोबरला सुरू झालेला हा संघर्ष म्हणजे हुकूमशाहीच्या अंताची सुरुवात आहे! Kanthak Suryatal Post Views: 31 Facebook WhatsApp Telegram Twitter LinkedIn Snapchat Threads Post navigation पत्रकारांना झिरो झोन अन् नागरिकांना बसमध्ये कोंडले! दिल्लीत पुन्हा आणीबाणीच्या काळ्या सावल्या? प्रश्न विचारणे हाच लोकशाहीचा आत्मा! पेरियार आणि आंबेडकरांच्या विचारांची ढाल घेऊन राहुल गांधींचा संघ आणि मोदींवर घणाघाती हल्ला!