अमित शाह यांचा अचानक महाराष्ट्र दौरा आणि राजकीय पार्श्वभूमी
महाराष्ट्राच्या राजकारणात पडद्यामागून ऑपरेशन लोटस करणाऱ्या अमित शाह यांनी आता उघडपणे मैदानात उतरण्याचा निर्णय घेतल्याचे दिसते. अचानक महाराष्ट्र दौऱ्यावर पोहोचलेल्या अमित शाह यांनी जाहीर व्यासपीठावरून उद्धव ठाकरे यांना संपवण्याची धमकी दिल्याचे सूत्रांनुसार समोर आले आहे. या दौऱ्याचे औचित्य आणि त्यातील आक्रमकता पाहता, भाजप नेतृत्व महाराष्ट्रातील सत्तेचे समीकरण अधिक मजबूत करण्यासाठी कमालीचे आक्रमक झाल्याचे दिसून येते. अमित शाह यांनी भर मंचावरून आता कोणतीही शिवसेना उरलेली नाही, एकच शिवसेना आहे आणि ती म्हणजे मुख्यमंत्री एकनाथ शिंदे यांची असे विधान करून राजकीय युद्ध अधिक तीव्र केले आहे.
ऑपरेशन टायगर’चा फियास्को: ६ खासदारांचे बंड आणि पेच
या संपूर्ण प्रकरणाचा केंद्रबिंदू म्हणजे ऑपरेशन टायगर. सुरुवातीला अशी बातमी आली होती की, उद्धव ठाकरे गटातील ६ खासदारांनी बंडखोरी करत आपले पत्र लोकसभा अध्यक्ष ओम बिर्ला यांना सोपवले आहे. मात्र, हे ऑपरेशन यशस्वी होण्यापूर्वीच त्यात मोठे अडथळे निर्माण झाले.
- दोन खासदारांची माघार: या ६ बागी खासदारांपैकी दोन खासदारांनी शेवटच्या क्षणी डीलवर सही करण्यास नकार दिला आणि त्यांनी आपली भूमिका बदलली.
- अपात्रतेची टांगती तलवार: कायद्यानुसार, जर दोन खासदारांनी माघार घेतली, तर उर्वरित ४ खासदारांकडे आवश्यक संख्याबळ उरत नाही. परिणामी, या ४ खासदारांची खासदारकी (सांसदी) रद्द होण्याची वेळ आली आहे.
- शिंदेंचा नकार: खासदारांची पदे धोक्यात आल्याचे पाहून मुख्यमंत्री एकनाथ शिंदे यांनीही या बागी खासदारांना आपल्या पक्षात सामील करून घेण्यास स्पष्ट नकार दिला आहे. त्यांच्या मते, ज्यांच्याकडे खासदारकीच उरणार नाही, असे नेते पक्षासाठी फारसे उपयोगाचे नाहीत.
अमित शाह यांचा संताप आणि उद्धव ठाकरेंना इशारा
अमित शाह महाराष्ट्रात पोहोचले तेव्हा त्यांचा पवित्रा अत्यंत आक्रमक होता. त्यांनी मंचावरून उद्धव ठाकरे यांच्यावर थेट निशाणा साधला. शाह यांच्या मते, शिवसेना आता पूर्णपणे एकनाथ शिंदे यांच्या ताब्यात आहे आणि उद्धव ठाकरे यांची राजकीय शक्ती संपली आहे. मात्र, सूत्रांच्या माहितीनुसार, दोन खासदारांनी पलटी मारल्यामुळे अमित शाह यांचा नियोजित बेत फसला असून, त्या घबराटीमधूनच त्यांनी उद्धव ठाकरेंवर दबाव टाकण्याचे प्रयत्न सुरू केले आहेत . कर्नाटक आणि इतर राज्यांमधील राजकीय अपयशानंतर अमित शाह आता महाराष्ट्रात कोणताही धोका पत्करण्यास तयार नाहीत.
पुराव्यांचा अभाव आणि संशयाची सुई
जेव्हा जेव्हा खासदारांचे गट फुटतात, तेव्हा त्याचे फोटो किंवा व्हिडिओ सार्वजनिक केले जातात. स्त्रोतांमध्ये नमूद केल्यानुसार, याआधी जेव्हा टीएमसी (TMC) चे खासदार फुटले होते किंवा ममता बॅनर्जींच्या गटाने तक्रार केली होती, तेव्हाचे व्हिडिओ आणि फोटो समोर आले होते. परंतु, शिवसेनेच्या या ६ खासदारांबाबत अद्याप कोणतीही अधिकृत पुष्टी किंवा फोटो/व्हिडिओ समोर आलेले नाहीत. यामुळे हे बंड खरोखर झाले आहे की ही केवळ एक दबावतंत्राची खेळी आहे, असा प्रश्न उपस्थित होत आहे.
उद्धव ठाकरे यांचा पलटवार: वाघ आणि कुत्रे
या सर्व घडामोडींवर उद्धव ठाकरे यांनी अत्यंत कठोर शब्दात प्रत्युत्तर दिले आहे. त्यांनी बंडखोर खासदारांना कारण दाखवा नोटीस बजावली आहे [३]. आपल्या भाषणात त्यांनी सूचक वक्तव्य केले की, कुत्रे झुंडीत येतात, पण वाघ एकटाच येतो. त्यांनी पुढे असेही म्हटले की, जर खासदारांची इच्छा असेल तर ते शिवसेनेचे अध्यक्षपद सोडायलाही तयार आहेत, पण ते दबावाखाली झुकणार नाहीत. ठाकरे यांनी स्वतःची तुलना शिकार करणाऱ्या टायगरशी केली असून, बंडखोरांना इशारा दिला आहे.
राष्ट्रीय राजकारणाचे संदर्भ: कर्नाटक आणि बंगालचा धडा
भाजप महाराष्ट्रात इतकी घाई का करत आहे, याचे उत्तर कर्नाटक आणि बंगालमधील परिस्थितीमध्ये दडलेले आहे.
- कर्नाटकचा फटका: कर्नाटकात भाजपच्या स्वतःच्या आमदारांनी ‘क्रॉस वोटिंग’ करून काँग्रेसला पाच जागा जिंकून दिल्या. तसेच, एमएलसी निवडणुकीत भाजप केवळ दोन जागांवर सिमटली आहे. कर्नाटकात रिव्हर्स ऑपरेशन लोटस झाल्यामुळे भाजप हायकमांड चिंतेत आहे.
- बंगालमधील पेच: बंगालमध्येही भाजपला अपेक्षित यश मिळालेले नाही. अभिषेक बॅनर्जी यांनी २० खासदारांच्या संदर्भात लोकसभा अध्यक्षांना पत्र दिले आहे. या पार्श्वभूमीवर, महाराष्ट्रात यश मिळवणे अमित शाह यांच्यासाठी प्रतिष्ठेचा विषय बनले आहे.
आगामी विशेष अधिवेशन आणि बहुमताची चाचणी
सूत्रांच्या हवाल्याने असे सांगण्यात येत आहे की, अमित शाह यांनी दोन तृतीयांश बहुमत जुळवल्याचा दावा केला असून, भाजपने विशेष अधिवेशन बोलावण्याची तयारी केली आहे. मात्र, पावसाळी अधिवेशनापूर्वी हे बहुमत टिकवून ठेवणे शाह यांच्यासमोर मोठे आव्हान असेल. जर खासदारांची संख्या पुरेशी नसेल, तर १७ खासदारांची खासदारकी रद्द होण्याची भीतीही व्यक्त केली जात आहे.
निष्कर्ष
महाराष्ट्रातील सध्याचे राजकारण हे केवळ सत्तेचे नसून अस्तित्वाचे युद्ध बनले आहे. एकीकडे अमित शाह ऑपरेशन टायगरच्या माध्यमातून उद्धव ठाकरेंची उरलीसुरली ताकद संपवण्याच्या प्रयत्नात आहेत, तर दुसरीकडे उद्धव ठाकरे आपल्या वाघ प्रतिमेच्या जोरावर बंडखोरांना लगाम घालण्याचा प्रयत्न करत आहेत. खासदारांच्या पलटी मारण्यामुळे चाणक्य मानले जाणारे अमित शाह पेचात अडकले आहेत की ते पुन्हा एकदा बाजी पलटवणार, हे येणारा काळच ठरवेल. सध्याची परिस्थिती पाहता, ऑपरेशन टायगर पूर्णपणे यशस्वी झाल्याचे दिसत नाही आणि एकनाथ शिंदे यांनीही सावध पवित्रा घेतला आहे. महाराष्ट्रातील ही राजकीय फजीहत भाजपसाठी राष्ट्रीय स्तरावर चिंतेची बाब ठरू शकते.
