नांदेड (प्रतिनिधी) – सध्या अनुसूचित जातीच्या आरक्षणासंदर्भात सुरू असलेल्या उप-वर्गीकरणाच्या प्रक्रियेने महाराष्ट्राच्या सामाजिक आणि राजकीय पटलावर एक गंभीर वळण घेतले आहे. या संवेदनशील मुद्द्यावर भाष्य करताना सुरेश दादा गायकवाड यांनी अत्यंत मार्मिक आणि काळजाला भिडणारा इशारा दिला आहे. त्यांच्या मते, आजची परिस्थिती केवळ आरक्षणापुरती मर्यादित राहिलेली नसून ती दोन समाजांमध्ये उघडपणे तेढ निर्माण करणारी ठरत आहे. अशा काळात समाजात दुफळी माजण्यापेक्षा समन्वयाची भूमिका घेणे काळाची गरज आहे.
सुरेश दादा गायकवाड यांनी थेट आरोप केला आहे की, सरकार या मुद्द्याचे निव्वळ राजकारण करत आहे. सत्तेच्या समीकरणांसाठी सामाजिक सलोख्याला नख लावण्याचा प्रयत्न होत असल्याची भीती त्यांनी व्यक्त केली आहे. जेव्हा सरकार तोडगा काढण्याऐवजी प्रकरणाला राजकीय वळण देते, तेव्हा समाजामध्ये अन्यायाची भावना बळावते. गायकवाड यांच्या मते, बौद्ध समाजाला आमच्यावर अन्याय होतोय असे वाटू नये यासाठी अत्यंत सावधपणे पावले उचलण्याची गरज आहे. आरक्षणाच्या कोणत्याही निर्णयामुळे एका समाजघटकाचे नुकसान होऊन दुसऱ्याला लाभ मिळण्याऐवजी, सर्वांना न्याय मिळेल असा सुवर्णमध्य गाठणे आवश्यक आहे.
या संपूर्ण वादात वंचित बहुजन आघाडीचे प्रमुख एड. प्रकाश (बाळासाहेब) आंबेडकर यांच्या नेतृत्वाकडे मोठ्या आशेने पाहिले जात आहे. गायकवाड यांनी आग्रहाने मांडले आहे की, प्रकाश आंबेडकरांकडे एक समन्वयक दृष्टिकोनआहे. महाराष्ट्राच्या इतिहासात आंबेडकरी चळवळीने नेहमीच शोषितांना एकत्र आणण्याचे काम केले आहे. आज जेव्हा दोन समाज एकमेकांसमोर उभे ठाकण्याची चिन्हे आहेत, तेव्हा केवळ प्रकाश आंबेडकरच या प्रकरणात प्रभावीपणे हस्तक्षेप करू शकतात, असा विश्वास गायकवाड यांनी व्यक्त केला आहे. दोन्ही समाज त्यांचे ऐकतील आणि या प्रकरणाचा तोडगा निघेल,अशी भावना त्यांनी बोलून दाखवली आहे.
केवळ मोर्चे काढणे हा कोणत्याही समस्येवर अंतिम पर्याय असू शकत नाही. जरी गायकवाड मान्य करतात की मोर्चामुळे सरकारवर दबाव येतो, तरीही केवळ रस्त्यावरची लढाई पुरेसी नाही. या प्रकरणाचा सोक्षमोक्ष लावण्यासाठी राजकीय मंचावर चर्चा होणे, सरकारशी थेट संवाद साधणे आणि न्यायालयाच्या माध्यमातून कायदेशीर मार्गाने हा प्रश्न सोडवणे अधिक महत्त्वाचे आहे. जर हे प्रकरण हाताबाहेर गेले किंवा शिखराला पोहोचले, तर त्याचे दुष्परिणाम भविष्यात सामाजिक शांततेवर होतील, अशी भीती गायकवाड यांनी व्यक्त केली आहे.
आरक्षणाचे वर्गीकरण हा केवळ तांत्रिक किंवा कायदेशीर मुद्दा नाही, तो भावनेचा आणि अस्तित्वाचा लढा आहे. सुरेश दादा गायकवाड यांनी प्रकाश आंबेडकरांना केलेली विनंती ही केवळ एका व्यक्तीची मागणी नसून ती सामाजिक ऐक्य टिकवण्यासाठी दिलेली साद आहे. अन्याय कुणावरही होऊ नये आणि समाजात तेढ निर्माण होऊ नये, या भूमिकेतून एड.बाळासाहेब आंबेडकरांनी दोन्ही समाजांना दिशा दाखवावी, हीच आजच्या काळाची सर्वात मोठी गरज आहे. जर नेतृत्व आणि समाज समन्वयाने वागले, तरच या प्रकरणाचा सन्मानजनक तोडगा निघू शकेल.
या पत्रकार परिषदेत प्रा. देविदास मनोहरे,नंदकुमार बनसोडे, जनार्धन कवडे, बंधुराज लोणे, पद्माकर सोनकांबळे यांचीही उपस्थिती होती.
