व्यापाऱ्यांचा संताप अन् भाजपच्या नाराज फुफा आंदोलनाची माघार: रायबरेली दौऱ्याने बदललेली राजकीय समीकरणे

सुरक्षेचा थरार आणि रायबरेलीतील रात्रीचे स्वागत

राहुल गांधी यांचा दिल्लीहून सुरू झालेला रायबरेलीचा प्रवास सुरुवातीलाच हवाई सुरक्षेच्या प्रश्नामुळे चर्चेत आला. दिल्लीहून लखनऊकडे येत असताना राहुल गांधी ज्या विमानात होते, त्या विमानाच्या लँडिंगमध्ये तांत्रिक अडचण निर्माण झाली. पहिल्या प्रयत्नात लँडिंग होऊ न शकल्याने सुमारे २५ मिनिटांच्या थरारानंतर दुसऱ्या प्रयत्नात विमान सुरक्षितपणे लखनऊ विमानतळावर उतरले. या घटनेमुळे विमानातील प्रवासी व सुरक्षेबाबत मोठी चिंता व्यक्त केली गेली. या अडचणींनंतर राहुल गांधी रस्त्याने रायबरेलीकडे रवाना झाले. रात्रीच्या वेळी रायबरेलीत आगमन होताच स्थानिक समर्थक आणि जनतेने जिंदाबाद जिंदाबाद भैया जिंदाबाद अशा जोरदार घोषणाबाजी करत त्यांचे जंगी स्वागत केले. राजकीयदृष्ट्या संवेदनशील मानल्या जाणाऱ्या युपीच्या भूमीवर राहुल गांधींच्या या आगमनाने सुरुवातीलाच वातावरणात राजकीय उष्णता निर्माण केली.

व्यापाऱ्यांच्या व्यथा आणि डबल इंजिन सरकारवर टीका

रायबरेलीत पोहोचल्यानंतर राहुल गांधी यांनी स्थानिक व्यापाऱ्यांची विशेष भेट घेतली. या बैठकीत व्यापाऱ्यांनी आपल्या व्यापार आणि रोजगारातील मोठ्या मंदीबाबत चिंता व्यक्त केली. मोदी सरकारच्या आर्थिक धोरणांमुळे तसेच सध्या वेगाने वाढणाऱ्या ऑनलाइन विक्रीमुळे स्थानिक व्यापाऱ्यांसमोर निर्माण झालेल्या गंभीर समस्या त्यांनी राहुल गांधींसमोर मांडल्या. निवडणुकीच्या तोंडावर व्यापारी वर्गाने कोणत्याही भीतीशिवाय विरोधकांना भेटून आपल्या मागण्या मांडणे आणि डबल इंजिन सरकारच्या कारभारावर उघडपणे टीका करणे, हे अत्यंत महत्त्वाचे राजकीय संकेत मानले जात आहेत. राहुल गांधी यांनी व्यापाऱ्यांच्या या समस्या संसदेत व सरकारसमोर लावून धरण्याचे आश्वासन दिले.

रस्त्यावरील जनसमुदाय: पीआर शो विरुद्ध उत्स्फूर्त गर्दी

राहुल गांधींची गाडी जेव्हा रायबरेलीच्या रस्त्यावरून निघाली, तेव्हा समर्थकांनी व स्थानिक जनतेने त्यांच्या गाडीला पूर्णपणे वेढले. लोकांनी राहुल सर जी गाडी रुकवा दो आणि देश का पीएम कैसा हो, राहुल गांधी जैसा हो अशा घोषणा देत परिसर दुमदुमून टाकला. या जनसमुदायाचे व्हिडिओ दाखवत काँग्रेस पक्षाने पंतप्रधान नरेंद्र मोदी यांच्यावर जोरदार टीका केली. काँग्रेस नेत्या ऋतू चौधरी यांनी पंतप्रधान मोदींच्या कार्यक्रमांची तुलना बुक माय शो द्वारे तिकीट बुक करून आणि बस भरून आणलेल्या गर्दीशी केली. त्यांनी दावा केला की, राहुल गांधींनी केवळ मी रायबरेलीत आहे असे सांगताच संपूर्ण शहर रस्त्यावर उतरले. हा कोणताही पीआर एजन्सीचा स्क्रिप्टेड शो नसून जमीनीवरचा नैसर्गिक आणि स्वाभाविक पाठिंबा आहे, तसेच युपीमध्ये डबल इंजिनचा नैरेटिव्ह आता जुना झाला असून २०२७ मध्ये मोठा राजकीय भूकंप निश्चित आहे, असा दावा काँग्रेसने केला.

गर्दीचे वास्तव आणि राजकीय संघटन: एक वस्तुनिष्ठ दृष्टीकोन

राजकीय विश्लेषणाच्या दृष्टीने विचार केल्यास, कोणत्याही पक्षाच्या कार्यक्रमात स्थानिक नेते व कार्यकर्त्यांना गर्दी जमवण्याची जबाबदारी दिली जाते. सर्वच राजकीय पक्ष व्हिडिओ आणि प्रसिद्धीसाठी कार्यकर्त्यांचे नियोजन करतात, यावर दुमत असण्याचे कारण नाही. अनेकदा गर्दी जमवण्यासाठी भोजनाची व्यवस्था, साड्यांचे वाटप किंवा गाण्या-बजावण्याचे कार्यक्रम आयोजित केले जातात. परंतु, कोणत्याही विशेष आमिषाशिवाय किंवा मोठ्या कार्यक्रमाच्या आयोजनाशिवाय राहुल गांधींना पाहण्यासाठी जमलेल्या लोकांचा उत्साह वेगळाच दिसून येतो. अशा प्रकारची उत्स्फूर्त गर्दी काँग्रेस आणि इंडिया आघाडीसाठी उत्तर प्रदेशात सकारात्मक वातावरण दर्शवणारी आहे, तर भाजप व पंतप्रधान मोदी यांच्यासाठी चिंतेची बाब ठरू शकते.

भाजपच्या विरोधाची अनुपस्थिती आणि कोअर व्होट बँकेची नाराजी

या संपूर्ण दौऱ्यातील सर्वात मोठा राजकीय बदल म्हणजे भाजप समर्थकांच्या विरोधाची झालेली माघार होय. यापूर्वी राहुल गांधी जेव्हा जेव्हा रायबरेली दौऱ्यावर यायचे, तेव्हा भाजप समर्थक नाराज फुफाप्रमाणे काळे झेंडे दाखवून, गाडीसमोर आडवे येऊन अथवा घोषणाबाजी करून विरोध करायचे आणि राहुल गांधी त्यांना फ्लाइंग किस देऊन पुढे निघून जायचे. मात्र, या वेळी रस्त्यावर कोणताही विरोधक काळे झेंडे घेऊन उभा ठाकलेला दिसला नाही. या शांततेमागे भाजपची हक्काची कोअर व्होट बँक, विशेषतः सामान्य वर्ग, केंद्र सरकारच्या धोरणांवर – जसे की युजीसी नियम आणि सध्या सुरू असलेले आरक्षण हटाओ आंदोलन – नाराज असण्याची शक्यता वर्तवली जात आहे. पंतप्रधान मोदींनी नाराज फुफा मोहीम चालवूनही विरोधक रस्त्यावर न उतरणे, हे भाजपसमोरील अंतर्गत अडचणी स्पष्ट करते.

दाव्यांचे सखोल व वस्तुनिष्ठ विश्लेषण

अ.क्र. राजकीय दावा किंवा घटना स्रोत-आधारित वास्तव विश्लेषण
काँग्रेसचा दावा: हा पूर्णपणे उत्स्फूर्त जनसमुदाय आहे, यात कोणताही पीआर किंवा नियोजन नाही. विश्लेषण: रायबरेलीतील लोकांचा उत्साह आणि गर्दीची उपस्थिती काँग्रेससाठी नक्कीच सकारात्मक आहे. मात्र, कोणत्याही पक्षाच्या मोठ्या नेत्याच्या दौऱ्यात स्थानिक पातळीवर कार्यकर्त्यांची ड्यूटी लावून नियोजन केले जाते. त्यामुळे पूर्णपणे बिननियोजनाची गर्दी असे म्हणणे राजकीयदृष्ट्या अर्धसत्य ठरेल.
काँग्रेसचा दावा: यूपीमध्ये डबल इंजिन सरकारचा प्रभाव संपला असून २०२७ मध्ये मोठा राजकीय भूकंप होईल. विश्लेषण: व्यापाऱ्यांमधील मंदीची ओरड आणि रस्त्यावरील गर्दी ही सरकारविरोधी वातावरणाची चिन्हे आहेत. परंतु, केवळ एका दौऱ्यातील जनसमुदायावरून थेट सत्तांतराचा निष्कर्ष काढणे घाईचे ठरेल.
प्रसारमाध्यम आणि विश्लेषकांचा दावा: भाजप समर्थकांची शांतता ही कोअर व्होट बँकेच्या नाराजीचे लक्षण आहे. विश्लेषण: पूर्वी होणारा आक्रमक विरोध या वेळी पूर्णपणे गायब होता. यूजीसी धोरणे आणि आरक्षणाच्या मुद्द्यांवरून सामान्य वर्गात असलेली अस्वस्थता भाजप कार्यकर्त्यांना विरोध करण्यापासून रोखत असावी, असे संकेत मिळतात.

 

Leave a Reply

Your email address will not be published. Required fields are marked *

error: Content is protected !!