चूल, भांडी आणि लाकडे घेऊन नागरिक रस्त्यावर! १ नोव्हेंबरला दिल्लीत ज्ञानेश कुमारांविरोधात सार्वजनिक महाभियोग!

दिल्लीत लोकशाहीचा महासंग्राम! राहुल गांधींच्या हाकेला देशभरातून तुफान प्रतिसाद, रामलीला मैदानाकडे १० लाखांहून अधिक जनतेची कूच!

नवी दिल्ली  (प्रतिनिधी) – देशाची राजधानी दिल्ली येथे १ नोव्हेंबर रोजी ऐतिहासिक रामलीला मैदानावर इंडिया आघाडी, विविध जनसंघटना आणि नागरी समाजाच्या संयुक्त विद्यमाने एका अभूतपूर्व महासभेचे आयोजन करण्यात आले आहे. वोट बचाओ, देश बचाओ या मध्यवर्ती घोषणेखाली आयोजित करण्यात आलेल्या या रॅलीमध्ये संपूर्ण भारतातून १० लाखांहून अधिक नागरिक सहभागी होण्याचा अंदाज वर्तवला जात आहे. देशातील लोकशाही, संविधान आणि नागरिकांच्या मतदानाच्या मूलभूत हक्कांचे रक्षण करण्यासाठी राजकीय पक्षांच्या मतभेदांच्या पलीकडे जाऊन सर्वसामान्य नागरिक, युवा, शेतकरी आणि सामाजिक क्षेत्रातील प्रमुख चेहरे एकाच व्यासपीठावर एकत्र येत आहेत.

राहुल गांधींनी जाहीर केला २० तास आधीचा संपूर्ण रूट मॅप

महासभेच्या अवघ्या २० तास आधी काँग्रेस नेते राहुल गांधी यांनी दिल्लीतील या महामोर्चाचा संपूर्ण नकाशा आणि नियोजित वेळ देशवासीयांसमोर मांडली आहे.

• एकत्र येण्याचे ठिकाण: कनॉट प्लेस येथील मिंटो रोड जंक्शन वर देशभरातून येणारा जनसमुदाय एकत्र येईल.
• मोर्चाचा मार्ग: मिंटो रोड जंक्शनवरून अजमेरी गेट चौक मार्गे हा भव्य मोर्चा रामलीला मैदानाच्या दिशेने कूच करेल.
• वेळ: रॅलीची वेळ सकाळी १० ते सायंकाळी ५ अशी निश्चित करण्यात आली असून, दुपारी १२:०० वाजता प्रत्यक्ष मोर्चाला सुरुवात होईल.

रॅलीमध्ये कुठल्याही प्रकारची फूट किंवा विस्कळीतपणा दाखवण्याचा प्रयत्न करणाऱ्या घटकांचे डाव उघडे पाडण्यासाठी अतिशय पारदर्शक पद्धतीने हा रूट मॅप जाहीर करण्यात आला आहे.

ध्रुव राठी, प्रकाश राज, नेहा बोरा आणि नागरी समाजाची भक्कम साथ

या आंदोलनाचे सर्वात मोठे वैशिष्ट्य म्हणजे केवळ राजकीय नेतेच नव्हे, तर देशातील आघाडीचे कंटेंट क्रिएटर्स, अभिनेते आणि सामाजिक कार्यकर्ते स्वतःहून मैदानात उतरले आहेत:

• ध्रुव राठीचा विशेष संदेश: प्रसिद्ध युट्युबर ध्रुव राठीने एक विशेष व्हिडिओ जारी करून नागरिकांना रामलीला मैदानावरील आंदोलनात मोठ्या संख्येने सहभागी होण्याचे आवाहन केले आहे. काँग्रेस किंवा इतर कोणत्याही पक्षाशी आपले वैचारिक मतभेद असू शकतात आणि ते असणे स्वाभाविक आहे; परंतु देशात जर लोकशाहीच शिल्लक राहिली नाही, तर कोणत्याही पक्षाला पाठिंबा देण्याला काही अर्थ उरणार नाही. देशाला हुकूमशाहीकडे जाण्यापासून वाचवणे हे आपले प्रथम कर्तव्य आहे, असे मत राठी यांनी व्यक्त केले.
• प्रकाश राज यांचे थेट आवाहन: प्रसिद्ध अभिनेते प्रकाश राज यांनी मंगलोर येथून व्हिडिओ संदेश जारी करत चुरा लिया है तुमने मेरा वोट असा नारा देत सर्व देशभक्तांना दिल्लीत येण्याचे निमंत्रण दिले आहे. मतदानाचा अधिकार आणि संविधान वाचवण्यासाठी ही शांततापूर्ण जनचळवळ असल्याचे त्यांनी स्पष्ट केले.
• नागरी समाजाची एकजूट: योगेंद्र यादव, प्रशांत भूषण, नेहा बोरा आणि विविध जनआंदोलनांचे प्रतिनिधी या लढ्यात पूर्ण ताकदीने उतरले असून प्रत्येकाने आपापल्या पातळीवर जबाबदारी स्वीकारली आहे.

महासभेच्या मुख्य मागण्या: मुख्य निवडणूक आयुक्तांचा राजीनामा आणि वोट चोरीविरुद्ध एल्गार

या महामोर्चाच्या माध्यमातून केंद्र सरकार आणि निवडणूक आयोगासमोर खालील प्रमुख मागण्या मांडण्यात येत आहेत:

1. मुख्य निवडणूक आयुक्त ज्ञानेश कुमार यांचा तातडीने राजीनामा आणि त्यांच्यावर कायदेशीर कारवाई.
2. एसआयआर प्रक्रियेवर पूर्ण बंदी: निवडणूक आयोगाने सुमारे १३.३ कोटी मतांची नावे यादीतून वगळली असून, विरोधी विचारसरणीच्या व अल्पसंख्याक मतदारांना जाणीवपूर्वक लक्ष्य केले जात असल्याचा गंभीर आरोप करण्यात आला आहे.
3. २०२३ चा नवीन निवडणूक आयोग कायदा रद्द करणे आणि २०२५ पूर्वीची मतदार यादी पुन्हा बहाल करणे.
4. मतदानाचा हक्क आणि लोकशाही संस्थांचे रक्षण करणे.

चूल, भांडी आणि लाकडे घेऊन निघालेला जनसमुदाय

दिल्लीच्या रोखाने निघालेल्या जनसमुदायाचा उत्साह आणि जिद्द थक्क करणारी आहे. देशाच्या दूरवरच्या भागांतून नागरिक स्वतःच्या खर्चाने आणि पूर्वतयारीने दिल्लीकडे कूच करत आहेत.

• टाना भगत आणि झारखंडचा सहभाग: झारखंडच्या रांची येथून टाना भगत समुदायातील ज्येष्ठ नागरिक लक्झरी बसेसद्वारे निघाले आहेत. त्यांच्यासोबत अन्नधान्य जसे की डाळ, तांदूळ, बटाटे, स्वयंपाकाची मोठी भांडी बालदाना आणि जळाऊ लाकडे आहेत. जर प्रशासनाने किंवा पोलिसांनी रस्त्यात कुठे अडवले, तर रस्त्यावरच चूल मांडून लंगर सुरू करण्याचा आणि ठिय्या आंदोलनाचा त्यांचा निर्धार आहे.
• आत्मसन्मानाची लढाई: गावोगावातून निघणारे लोक टेम्पो, बसेस आणि खाजगी वाहनांनी निघाले असून रस्त्यात स्वतः स्वयंपाक करून डाळ-भात-चोखा खात रॅलीच्या दिशेने पुढे सरकत आहेत.

महाराष्ट्रातून अभूतपूर्व प्रतिसाद: गावोगावी निरोप आणि फुलांचे हार

महाराष्ट्रातील गडचिरोली, यवतमाळ, नांदेड आणि नागपूर या भागांतून मोठ्या संख्येने नागरिक आणि कार्यकर्ते दिल्लीकडे रवाना झाले आहेत:

• तीर्थयात्रेसारखा निरोप: महाराष्ट्रातील तालुक्या-तालुक्यांमधून जाणाऱ्या जत्थ्यांचा गावकऱ्यांकडून फुलांचे हार घालून आणि स्वागत करून निरोप दिला जात आहे, जसा पूर्वी काशीला जाणाऱ्या तीर्थयात्रेकरूंना किंवा रणांगणावर जाणाऱ्या सैनिकांना दिला जायचा.
• रेल्वे तिकिटांचा तुटवडा: नांदेड आणि नागपूर परिसरात दररोज ३,३०० हून अधिक रेल्वे तिकिटांचे बुकिंग होत असून पॅसेंजर ट्रेनमध्येही जागा शिल्लक नाही. एकाच बर्थवर तीन-तीन नागरिक बसून प्रवासाचा त्रास सहन करत दिल्ली गाठत आहेत. एकट्या नांदेड जिल्ह्यातून ४ ते ५ हजार नागरिक निघाल्याचे सांगण्यात येत आहे.

मध्य प्रदेश आणि तेलंगणातून वाहनांचे विशाल ताफे

• मध्य प्रदेश: मध्य प्रदेश काँग्रेसचे अध्यक्ष जितू पटवारी यांच्या नेतृत्वाखाली १५० हून अधिक कार आणि १०० हून अधिक बसेसचा ताफा १०,००० हून अधिक कार्यकर्त्यांसह दिल्लीकडे रवाना झाला आहे.
• तेलंगणा: तेलंगणातून १०,००० हून अधिक नागरिक बसेसने दिल्लीत दाखल होत आहेत. तेलंगणाचे खासदार किरण कुमार रेड्डी यांनी स्वतः रामलीला मैदानावर पोहोचून कार्यकर्त्यांच्या राहण्याची आणि वाहनांच्या पार्किंगची पाहणी केली आहे.

पवन खेडा आणि काँग्रेसची घणाघाती टीका

काँग्रेसचे ज्येष्ठ नेते पवन खेडा यांनी पत्रकारांशी बोलताना स्पष्ट केले की, रामलीला मैदानावरील हे आंदोलन म्हणजे केवळ विरोधी पक्षांची सभा नसून मुख्य निवडणूक आयुक्त ज्ञानेश कुमार यांच्याविरोधातील सार्वजनिक महाभियोग आहे.

• भाजपच्या मॉक पार्लमेंटवर टीका करताना खेडा म्हणाले की, भाजपने लोकशाहीची थट्टा मांडली असून आता देशवासीयांना नरेंद्र मोदी किंवा भाजपमध्ये कोणताही रस उरलेला नाही.
• सरदार पटेल आणि संघ वाद: भाजपच्या आरोपांना उत्तर देताना काँग्रेस नेत्यांनी स्पष्ट केले की, सरदार पटेल यांनीच राष्ट्रीय स्वयंसेवक संघावर बंदी घातली होती. जवाहरलाल नेहरू यांनी श्यामा प्रसाद मुखर्जी यांना सरकारमध्ये स्थान देऊन सर्वसमावेशक राजकारण केले होते, तर मोदी सरकारच्या काळात पंतप्रधान पदाची प्रतिष्ठा सातत्याने घसरली आहे.

शेतकरी असंतोष आणि आर्थिक धोरणांवर प्रहार

या आंदोलनात शेतकरी आणि तरुण मोठ्या संख्येने सहभागी होत असून सरकारच्या धोरणांवर तीव्र नाराजी व्यक्त केली जात आहे:

• कापूस आयात शुल्कात सूट: ३१ ऑक्टोबर रोजी कपाशी आयातीवरील शुल्कमुक्तीची मुदत संपत असताना सरकारने ती आणखी दोन महिने वाढवली आहे. अमेरिकेतून शून्य टक्के शुल्काने कापूस आयात झाल्यास दिवाळीच्या काळात बाजारात कापूस आणणाऱ्या भारतीय शेतकऱ्यांना योग्य भाव मिळणार नाही, असा थेट फटका शेतकऱ्यांना बसत आहे.
• गरीबी आणि ५ किलो धान्य: देशातील ८१ कोटी जनता ५ किलो मोफत धान्यावर जगण्यावर भाग पडली आहे, यावरून देशातील सुमारे ७० टक्के जनता दारिद्र्यरेषेखाली असल्याचे स्पष्ट होते, असा घणाघात विश्लेषकांनी केला आहे.

निष्कर्ष: लोकशाही रक्षणासाठी पेटून उठलेला जनआक्रोश

१ नोव्हेंबरची रामलीला मैदानावरील महासभा ही केवळ एका राजकीय पक्षाची सभा राहिलेली नसून ती देशातील लोकशाही, संविधान आणि निवडणूक प्रक्रियेवरील विश्वासाचे पुनरुज्जीवन करणारी ऐतिहासिक जनचळवळ बनली आहे. अडथळे, पोलीस बंदोबस्त किंवा रेल्वेचे विलंब या कशाचीही पर्वा न करता लाखोंचा जनसमुदाय दिल्लीत दाखल होत असून, वोट चोरी विरोधातील हा आवाज देशाच्या राजकारणाला नवी दिशा देणारा ठरणार आहे.

Kanthak Suryatal