आत्ममुग्धतेचा सोहळा की लोकशाहीची विटंबना? हिटलरशाही प्रवृत्तीची आठवण करून देणारा राजकीय भपका! सत्तेचा भपका विरुद्ध जनतेचे हाल कोणत्याही जिवंत आणि प्रगल्भ लोकशाहीत देशाच्या सर्वोच्च नेतृकडून सेवाभाव, नम्रता आणि जनतेच्या दुःखावर फुंकर घालण्याची अपेक्षा केली जाते. परंतु, सध्या भारतात ज्या प्रकारे देशाच्या पंतप्रधानांच्या वाढदिवसाचे औचित्य साधून उत्सवाचा आणि भपक्याचा सोहळा उभारला जात आहे, तो लोकशाहीच्या मूलभूत मूल्यांना हरताळ फाळणारा आहे. भारत आणि संपूर्ण जग आज पंतप्रधानांच्या बनावट वैभवाचे एक बीभत्स आणि अश्लील रूप उघड्या डोळ्यांनी पाहत आहे. ज्या देशात कोट्यवधी नागरिक रोजच्या पोटापाण्याच्या चिंतेत होरपळत आहेत, तेथे स्वतःच्या प्रतिमेचे इतक्या अथांग आणि आक्रमक पद्धतीने प्रदर्शन करणे हे निव्वळ अतीव आत्ममुग्धतेचे परिमाण दर्शवते. ही केवळ एका व्यक्तीची स्वतःची जयजयकार ऐकण्याची लालसा नसून, देशाच्या संपूर्ण व्यवस्थेला एका भ्रष्ट आणि दिशाहीन तंत्रात बदलून टाकण्याचा प्रकार आहे. आत्ममुग्धतेचे प्रदर्शन आणि हुकूमशाहीच्या इतिहासाचे सावट इतिहासाची पाने उलटून पाहिली तर आपल्या लक्षात येते की, जगात असे अनेक हुकूमशहा झाले, ज्यांना स्वतःची जयजयकार ऐकण्याची आणि स्वतःचे प्रस्थ वाढवण्याची तीव्र हव्यास होती. यामध्ये हुकूमशहा हिटलरचे नाव सर्वात वर घेतले जाते. हिटलर जेव्हा रस्त्यावरून किंवा गल्लीबोळातून जात असे, तेव्हा त्याला फक्त आणि फक्त स्वतःच्या नावाचा जयघोष ऐकायचा होता. त्याला लोकांच्या चेहऱ्यावर आनंद पाहायचा होता, वर्तमानपत्रांमध्ये स्वतःची भव्य छायाचित्रे छापलेली पाहायची होती आणि लेखकांनी त्याच्या स्तुतीमध्ये लेख लिहावेत अशी त्याची तीव्र इच्छा असायची. आजचा भारत जेव्हा पाहिला जातो, तेव्हा इतिहासामधील त्या हुकूमशाही प्रवृत्तींची आठवण ताजी होते. पंतप्रधानांनी स्वतःच्या वाढदिवसाचे रूपांतर ज्या भव्य सोहळ्यात आणि उत्सवात केले आहे, ते पाहता एका व्यक्तीला स्वतःचा चेहरा किती प्रिय असू शकतो आणि स्वतःची स्तुती ऐकणे किती आवडते, हेच समोर येते. वाढदिवसाच्या या भोंडेपणामध्ये एका सामान्य नागरिकाच्या दुःखाचा आणि लोकशाहीच्या मूळ भावनेचा पुरता बळी दिला गेला आहे. बर्बादीचा उत्सव: जनसमस्यांकडे केलेले दुर्लक्ष सच्च्या लोकशाही नेत्याचा वाढदिवस साजरा करण्याची पद्धत अत्यंत वेगळी असते. जर खरोखरच लोककल्याणकारी दृष्टिकोन असेल, तर नेत्याने बिहारसारख्या दुर्गम आणि गरीब भागातील गावांमध्ये जाऊन तेथील सामान्य जनतेला मदत करत वाढदिवस साजरा करायला हवा होता. हीच खऱ्या लोकनेत्यांची आणि लोकशाही मूल्यांची ओळख असते. परंतु, दुर्दैवाने सत्ताधारी पक्षाच्या नेत्यांमध्ये लोकशाहीची अशी कोणतीही जाण किंवा नम्रता शिल्लक राहिलेली दिसत नाही. सेवेच्या नावाखाली जो बनावटपणा सुरू आहे, तो या वाढदिवसाच्या निमित्ताने अत्यंत अश्लील आणि बीभत्स स्वरूपात समोर आला आहे. येथे महत्त्वाचा प्रश्न असा उपस्थित होतो की, हा उत्सव नेमका कशाचा साजरा केला जात आहे? देशात जेव्हा सर्वत्र तबाही आणि बर्बादीचे वातावरण आहे, तेव्हा हा जल्लोष कशासाठी? अन्नापासून वंचित बालके: लहान मुलांना पोटभर अन्न किंवा पोषाहार न देऊ शकल्याचा हा उत्सव आहे का? शिक्षणाचा अभाव: किशोरवयीन मुलांना योग्य आणि दर्जात्मक शिक्षण न देऊ शकल्याचा हा उत्सव आहे का? बेरोजगारीची कुऱ्हाड: तरुणांच्या हाताला रोजगार आणि नोकऱ्या न देऊ शकल्याचा हा आनंद साजरा केला जात आहे का? उद्योगांची दुरवस्था: व्यापाऱ्यांना काम न मिळणे आणि उद्योगधंदे डबघाईस येणे याचा हा जल्लोष आहे का? महिलांवरील ताण: महिलांना दिलासा आणि आराम न देऊ शकल्याचा हा सोहळा आहे का? थोडक्यात सांगायचे तर, भारत देशाच्या संपूर्ण व्यवस्थेला एका भ्रष्ट तंत्रात बदलून टाकल्याचाच हा अश्लील उत्सव साजरा केला जात आहे का, असा अत्यंत तिखट सवाल उपस्थित होतो. महागाईचा भस्मासुर आणि ढासळलेली अर्थव्यवस्था महागाईच्या मुद्यावर बोलताना परिस्थिती अत्यंत बिकट आणि सामान्य माणसाच्या आकलनापलीकडची झाली आहे. महागाई पूर्णपणे संपुष्टात आणण्याचे मोठे दावे करून जे लोक सत्तेवर आले होते, त्यांनीच आज सामान्य जनतेचे जगणे अक्षरशः नर्क बनवून सोडले आहे. स्वतःच्या वैयक्तिक अनुभवाचा दाखला देताना पत्रकाराने स्पष्ट केले की, अगदी चार वर्षांपूर्वी ज्या वस्तूची किंमत अवघी ४० रुपये होती, त्याच वस्तूची किंमत आज थेट दुप्पट म्हणजे ८० रुपये झाली आहे. अवघ्या चार वर्षांत महागाई दुप्पट होणे हे देशातील बिघडलेल्या आर्थिक स्थितीचे आणि सामान्य माणसाच्या खिशावर पडलेल्या डाक्याचे ज्वलंत उदाहरण आहे. आपल्या सभोवतालच्या लहान मुलांशी, तरुणांशी किंवा रोजंदारीवर काम करणाऱ्यांशी संवाद साधल्यास, ते आज किती प्रचंड नैराश्यात आणि चिंतेत जगत आहेत याची स्पष्ट कल्पना येते. प्रसारमाध्यमे, बुद्धिमंत आणि समाजात पसरलेली भयावह हताशा या संपूर्ण परिस्थितीत सर्वात जास्त चिंताजनक बाब म्हणजे देशातील सुशिक्षित, पत्रकार आणि विचारवंत वर्गामध्ये पसरलेली प्रचंड दुःखाची आणि हताशतेची लाट होय. ज्येष्ठ पत्रकार विश्व दीपक – ज्यांनी आजतक, झी न्यूज आणि नॅशनल हेराल्ड यांसारख्या मोठ्या आणि प्रतिष्ठित प्रसारमाध्यमांमध्ये दीर्घकाळ काम केले आहे – त्यांच्याशी झालेल्या संवादातून देशाची खरी मानसिक स्थिती समोर येते. त्यांच्या मते, आपण जे काही करतो आहोत, त्याला आता काहीही अर्थ उरलेला नाही असे वाटू लागले आहे. हा देश ज्या पद्धतीने चालवला जात आहे आणि ज्या पद्धतीने भविष्यात कोणत्याही सकारात्मक बदलाची आशा उरलेली नाही, ते चित्र अत्यंत भीतीदायक, मन तोडणारे आणि नैराश्यजनक आहे. जेव्हा एखाद्या देशातील वरिष्ठ पत्रकार आणि विचारवंत अशा हताशेशी लढताना घाबरतात, तेव्हा त्या देशाच्या लोकशाहीच्या भविष्यावर मोठे प्रश्नचिन्ह निर्माण होते. जरी भविष्यात काहीतरी बदलेल किंवा बदलाचा नवीन मार्ग तरी उघडेल असा धीर देण्याचा प्रयत्न केला गेला, तरीही अशा घनघोर निराशेचा सामना करणे अत्यंत कठीण असते, हेच वास्तव आहे. गमावलेला आदर, भव्य पोस्टर्स आणि जनतेमध्ये भीतीचे वातावरण पंतप्रधानांच्या वाढदिवसाच्या निमित्ताने देशभरात लावली गेलेली भव्य छायाचित्रे आणि पोस्टर्स हे कोणत्याही प्रकारे आनंदाचे प्रतीक नसून, ते अत्यंत विकराल, बीभत्स आणि भीतीदायक वाटतात. ही अवाढव्य छायाचित्रे पाहून असा भास होतो की, वाढदिवस साजरा करण्याऐवजी भारतातील सामान्य जनतेच्या मनात भीती बसवण्याचा आणि त्यांना धाकाखाली ठेवण्याचा प्रयत्न केला जात आहे. आज देशात सत्तेचा आणि पंतप्रधानांचा जो आदर असायला हवा होता, तो कमालीचा रसातळाला गेला आहे. दिल्लीच्या जंतरमंतरवर पंतप्रधानांच्या विरोधात ज्या तीव्र घोषणा देण्यात आल्या आणि देशभरात ठिकठिकाणी जो असंतोष बाहेर पडला, त्यावरून हे स्पष्ट होते की जनतेच्या मनात आता सत्तेबद्दल कोणताही वास्तविक आदर उरलेला नाही. अशा प्रकारे गमावलेला आदर परत मिळवण्यासाठी किंवा तो झाकण्यासाठी दिवे जाळणे आणि लोकांकडून दिवे पेटवून घेणे अशा प्रकारच्या फालतू नौटंक्या आणि देखावे केले जात आहेत. या भुलथापांमुळे ना देशाचे काही भले होणार आहे, ना जनतेच्या मनात सत्तेबद्दल पुन्हा सन्मानाची भावना निर्माण होणार आहे. निष्कर्ष: लोकशाहीची विटंबना आणि नागरिकांची जबाबदारी एक नागरिक म्हणून, एका लोकप्रतिनिधी म्हणून आणि संपूर्ण लोकशाही व्यवस्थेसाठी ही अत्यंत शरमेची बाब आहे. जेव्हा देश बेरोजगारी, शिक्षण क्षेत्रातील तूट, महागाई आणि भ्रष्ट व्यवस्थेने होरपळत असतो, तेव्हा सत्तेत बसलेल्या व्यक्तीच्या वाढदिवसाचा असा अश्लील आणि अवाढव्य सोहळा साजरा होणे, हे कोणत्याही सुजाण नागरिकाला लाजीरवाणे वाटले पाहिजे. सध्याच्या या भीषण आणि आत्ममुग्ध वातावरणात प्रत्येक नागरिकाने स्वतःला हा प्रश्न विचारण्याची गरज आहे की, आपण अशा प्रकारच्या दिखाऊ वैभवावर खूश होणार आहोत की देशाच्या वास्तविक समस्यांवर उत्तर मागणार आहोत? लोकशाही वाचवायची असेल, तर बनावट देखाव्यांमागील हे बीभत्स वास्तव ओळखणे आणि सत्तेला जाब विचारणे हेच काळाचे उत्तर आहे. Kanthak Suryatal Post Views: 27 Facebook WhatsApp Telegram Twitter LinkedIn Snapchat Threads Post navigation ट्रम्प यांचा १००% टॅरिफचा बनाव: रशियन तेलाची नाकेबंदी अमेरिकेलाच कशी महागात पडणार?
