नो किंग्स’चा हुंकार: अमेरिकेत तानाशाही विरोधात जनतेचा एल्गार

अमेरिकेचे राष्ट्राध्यक्ष डोनाल्ड ट्रम्प आज आपला वाढदिवस साजरा करत असताना, सैन्य स्थापनेच्या २५० वर्षांच्या निमित्ताने तेथे भव्य सैन्य कवायत सुरू होती. मात्र, दुसऱ्या बाजूला अमेरिकेतील अनेक भागांमध्ये “No Kings” असे फलक घेऊन नागरिक रस्त्यावर उतरले होते. या सर्व नागरिकांचे म्हणणे आहे की, लोकशाही वाचवण्यासाठी त्यांनी ही पावले उचलली आहेत.

ते म्हणतात – “आम्ही रस्त्यावर उतरलो आहोत कारण आमची लोकशाही दुर्बल केली जात आहे. राष्ट्राध्यक्ष आपल्या मनमानी कारभाराने संस्थांना कमकुवत करत आहेत. विद्यापीठांवर दबाव आणला जात आहे. कोलंबिया आणि हार्वर्ड युनिव्हर्सिटीला बंद करण्याचे प्रयत्न सुरू आहेत. सर्वसामान्य अमेरिकी नागरिक हे सर्व पाहत आहेत.”

प्रदर्शनकर्त्यांचा आरोप आहे की, ट्रम्प यांच्या धोरणांमुळे सामान्य नागरिकांच्या मुलांच्या भविष्याशी खेळ केला जात आहे. अंधभक्तांची तेथेही कमतरता नाही. वाचकांसाठी आम्ही ‘No Kings’ या चळवळीचे स्पष्टीकरण देत आहोत.

‘No Kings’ ही चळवळ या विचारावर आधारित आहे की, अमेरिका कोणत्याही एका व्यक्तीचे निरंकुश शासन सहन करू शकत नाही. लोकशाही संस्थांकडे दुर्लक्ष, न्यायालयांच्या आदेशांकडे अवहेलना, नागरिक, अधिकाऱ्यांवर हल्ले, हे सर्व तानाशाहीच्या दिशेने झुकणारे संकेत आहेत. ट्रम्प राष्ट्राध्यक्ष असले तरी त्यांचे वर्तन राजासारखे वाटते. ‘No Kings, No Thrones, No Crowns’ – म्हणजे ना सिंहासन, ना मुकुट, ना राजा. आम्ही लोकशाहीच्या रक्षणासाठी रस्त्यावर उतरलो आहोत.

हे विरोध प्रदर्शन सध्या शिकागो शहरात सुरू असून याची सुरुवात बोस्टन शहरातून झाली होती. ट्रम्प यांच्या निर्वासन नीतीविरोधात हे आंदोलन उभे राहिले आहे. बराक ओबामा,निक्सन राष्ट्राध्यक्ष असताना अधिक लोकांना देशाबाहेर पाठवण्यात आले होते, तरीही अशा प्रकारचा गोंधळ झाला नव्हता. मात्र, ट्रम्प यांनी हे प्रकरण प्रचाराचा विषय बनवले. इमिग्रेशन अधिकाऱ्यांना पाठवून जबरदस्ती केली गेली आणि त्यामुळे नागरिक संतप्त झाले.

आज, अमेरिकन सैन्याच्या २५० व्या वर्धापन दिनानिमित्त आयोजित कार्यक्रमात ट्रम्प यांची राजेशाही थाट पाहण्यासारखी होती. त्यांना अनेक तोफांची सलामी देण्यात आली. भाषणात ट्रम्प म्हणाले, “आमचे सैन्य फक्त जिंकण्यासाठी लढते. जगाने पाहिले आहे की, जर कोणी अमेरिकेकडे वाकड्या नजरेने पाहिले, तर आमचे सैनिक त्यांच्याविरुद्ध उभे राहतात. त्यांच्या पराभवाची खात्रीच असते.” कार्यक्रमाचा शेवट भव्य फटका रोषणाईने झाला.

एकीकडे उत्सव सुरू असताना, दुसरीकडे सामान्य अमेरिकी नागरिक मात्र लोकशाहीच्या रक्षणासाठी रस्त्यावर उतरत आहेत. कधीकाळी जगात सर्वश्रेष्ठ मानली जाणारी अमेरिकी लोकशाही आज धोक्यात आहे. सामान्य नागरिकांनाही याचा अभिमान होता, पण सध्याची परिस्थिती दुर्दैवी आहे.

जर अमेरिकेतील नेत्यांनी आपली धोरणे आणि दृष्टिकोन लवकरच बदलले नाहीत, तर हे आंदोलन भविष्यात अधिक व्यापक आणि तीव्र स्वरूप धारण करू शकते,असे पत्रकार अभिसार शर्मा यांना वाटते.

Kanthak Suryatal